Thursday, June 4, 2015

Skąd w Europie kawa i herbata oraz włoszczyzna?

Tym razem w serii comiesięcznych wpisów drugiej edycji "Dziecko na Warsztat" zabierzemy Was w kulinarną podróż po dawnej Europie. 
Tematem przewodnim miała być kuchnia/kulinaria Europy. Ponieważ przez cały maj byliśmy w Polsce i nie za bardzo mieliśmy dostęp do swojej kuchni, więc postanowiliśmy podejść do tematu trochę inaczej, a mianowicie od strony historycznej. 

Zastanawialiśmy się skąd się wzięły w kuchni europejskiej różne warzywa i napoje oraz cukier.
Jasia zadaniem było wyszukanie w Internecie oraz książkach wiadomości na ten temat. Ja pomogłam mu zrobić notatki, a następnie Jaś przepisał je na komputerze (potrzebne mu było ćwiczenie z pisania na klawiaturze) i znalazł odpowiednie zdjęcia na Internecie.

Oto czego się dowiedzieliśmy:


Cukier
CSIRO ScienceImage 10529 Sugarcane and bowl of sugar.jpgDawniej w Europie do słodzenia używano miodu. Dopiero po podboju Indii przez Aleksandra Macedońskiego (327 p.n.e) dotarła do Europy wiadomość o istnieniem trzciny cukrowej, z której wytwarzano cukier. W Europie przez wiele wieków cukier był uważany za lekarstwo na ból głowy. W XIV w. spożycie cukru na  jednego mieszkańca wynosiło zaledwie 1 łyżkę na rok! Produkcja jednak ciągle rosła, zajmowali się nią głównie Portugalczycy.
W XIX w. produkcja cukru z buraków przerosła produkję cukru trzcinowego w Europie.
W 1826 r. otwarto pierwszą cukrownię w Królestwie Polskim w Częstocicach. 

(A tak na marginesie - wiecie jaka pyszna jest świeża trzcina cukrowa? Albo świeżowyciśnięty sok z trzciny? Pychota! W sam raz na upały.)


Kakao
File:Cacao-pod-k4636-14.jpg

Napój kakaowy przywędrował do Europy z Ameryki Południowej dzięki Krzysztofowi Kolumbowi w XV w. Hiszpanie dodawali do gorzkiego kakao wanilię i cukier.


Kawa

Roasted coffee beans.jpg

Jan III Sobieski wprowadził na swoim dworze zwyczaj picia kawy. Sposób jej parzenia poznał w czasie wojen z Turcją. Zapasy ziaren kawowca zdobyte pod Wiedniem (1683 r.) Sobieski podarował Franciszkowi Kulczyckeimu, który otworzył w Wiedniu pierwszą w Europie kawiarnię.
(Kocham Polskę - Historia Polski dla naszych dzieci)

Herbata

W pierwszej połowie XVI w. Rosjanie podbijając Syberię zetknęli się z Chińczykami, dzięki któym poznali napar z liści herbacianych. Do Europy herbatę sprowadzili Holendrzy w XVII w. Do Polski herbata dotarła w 1664r. z Francji. Pierwsze wzmianki o tym napoju pojawiają się w liście króla Jana II Kazimierza do Ludwiki Marii. Początkowo herbata była traktowana jako zioło lecznicze. Zwyczaj jej picia rozpowszechnił się w II połowie XVIII w.

Polski misjonarz, podróżnik i przyrodnik, Michał Boym, w rękopisie Rerum Sinensium Compendiosa Descriptio, napisanym przed rokiem 1656, opisał herbatę w sposób następujący: 

Krzew, z którego liści przygotowany jest słynny w całych Chinach napój, nazywany jest Cia. Zbierają liście na wzgórzach, suszą je na małym ogniu na żelaznych siatkach i zalewają wrzącą wodą, przez co jest zielony lub żółty. Zwykle rozkoszują się pijąc go w stanie gorzkim. Dodając do niego słodyczy, często częstują nim gości. Japończycy mieszają proszek z liści z wodą i piją. Jednostka wagi najlepszej herbaty kosztuje często bardzo drogo. Orzeźwia przy upałach, zapobiega tworzeniu się kamieni i senności.
(Wikipedia)

Ziemniaki
Do Europy dotarły w XVI w. z Ameryki Południowej. W XVII - XVIII w. były uważane za roślinę ozdobną.

Potatoes.jpg

Kalafior, pomidory, fasola szparagowa, kapusta, brokuły, marchew, sałata i szpinak zostały sprowadzone do Polski przez włoską księżniczkę Bonę Sforzę, drugą żonę Zygmunta Starego. (XVI w.)

BikurimS.jpg

(Wszystkie zdjęcia pochodzą z https://commons.wikimedia.org)

To tyle na dzisiaj. Zapraszam pod koniec miesiąca, będzie o zabytkach. Ale jakich? Dowiecie się jak tutaj zaglądniecie.
A teraz co kulinarnie i europejsko przygotowały inne mamy i ich dzieci?
 

2 comments:

  1. świetna lekcji historii! Mnóstwo ciekawostek

    ReplyDelete
  2. Akurat ostatnio interesowałyśmy się z córką włoszczyzną. A dokładniej włoszczyzną Bony ;-)
    Polecam artykuł:
    http://kuchniacyniczna.pl/2014/04/16/wloszczyzna-a-sprawa-polska/

    ReplyDelete